Als je pas de diagnose diabetes hebt gekregen, kan er veel nieuwe terminologie zijn om te leren. 

Dit artikel gaat over hyperglykemie, de medische term voor hoge bloedglucosewaarden ^[1]. Na het lezen heb je hopelijk een duidelijker beeld van wat hyperglykemie is, hoe het wordt veroorzaakt en tot welke mogelijke complicaties het kan leiden.

Wat is hyperglykemie?

Hyperglykemie is de term voor hoge niveaus van glucose (suiker) in het bloed ^[1]. Er zijn een aantal oorzaken van hyperglykemie ^[2], waaronder diabetes ^[1].

Het glucoseniveau in je bloed wordt geregeld door het hormoon insuline, dat wordt uitgescheiden door de alvleesklier ^[1]. Diabetes treedt op bij verhoogde bloedglucosewaarden omdat het lichaam geen of onvoldoende insuline kan produceren, of insuline niet effectief kan gebruiken ^[1].

Als dit lange tijd onbehandeld blijft, kan hyperglykemie leiden tot een reeks complicaties ^[1]. Het goede nieuws is echter dat als je diabetes zorgvuldig behandelt en langdurige hyperglykemie vermijdt, deze complicaties kunnen worden voorkomen of uitgesteld ^[1].

Afhankelijk van welke richtlijnen je leest, zijn er verschillende manieren om hyperglykemie te definiëren.

Wat veroorzaakt hyperglykemie?

Er zijn een aantal verschillende oorzaken van hyperglykemie ^[2].

Bij type 1-diabetes valt het immuunsysteem van je lichaam de insulineproducerende cellen in de alvleesklier aan ^{[1, 2]}. Als gevolg daarvan wordt er geen of heel weinig insuline geproduceerd, met een relatief of absoluut tekort aan insuline ^[1]. Het gebrek aan insuline betekent dat glucose niet van het bloed naar je cellen kan worden getransporteerd (om te worden omgezet in energie) en dat de glucosewaarden in je bloed verhoogd raken ^[1].

Bij type 2-diabetes is hyperglykemie het gevolg van het feit dat je lichaam niet genoeg insuline aanmaakt en ook niet volledig kan reageren op insuline (bekend als insulineresistentie) ^[1].

Er is een breed scala aan andere aandoeningen en medicijnen die ook hyperglykemie kunnen veroorzaken, waaronder ^[2]:

• Schade aan de alvleesklier, zoals door chronische alvleesklierontsteking of alvleesklierkanker
• Hormonale aandoeningen, zoals het syndroom van Cushing
• Gebruik van medicijnen - bijvoorbeeld steroïden
• Ernstig onwel zijn - postoperatief of bij mensen die ernstig ziek zijn
• Zwangerschapsdiabetes, wat voornamelijk komt door verminderde insulinegevoeligheid tijdens de zwangerschap
• Totale parenterale voeding (TPN) en dextrose-infuus (waarbij voedingsstoffen met een katheter in de aderen worden gebracht)

Oorzaken van hyperglykemie bij diabetes

Een hoge bloedglucose kan om een aantal redenen optreden bij diabetes.

Eén mogelijkheid is dat je niet genoeg insuline hebt ingenomen ^[3]. Dit kan gebeuren als je vergeet om je bolusdosis (eenmalige dosis insuline) in te nemen voor een maaltijd, als je jouw dosis verkeerd hebt berekend of als je te weinig dosis hebt ingenomen ^[3].

Een andere oorzaak van hyperglykemie kan veranderingen in je voedselinname zijn ^[3]. Dit kan gebeuren als je maaltijd meer vet of koolhydraten bevat dan je dacht, of als je meer van de maaltijd hebt gegeten dan waarvoor je je insulinedosis had berekend ^[3].

Wat er in je leven gebeurt, kan ook van invloed zijn op je diabetesmanagement, waarbij sommige situaties de kans op hyperglykemie vergroten ^[3]. Dit zijn bijvoorbeeld stress, buitenshuis eten, druk zijn en je moe voelen ^[3]. 

Hyperglykemie kan ook optreden tijdens intensieve anaerobe inspanning als je diabetes hebt ^[4]. Enkele factoren die de kans op een hoge bloedglucose tijdens het sporten kunnen verhogen, zijn het verlagen van je dosis insuline om hypoglykemie te voorkomen, het eten van te veel koolhydraten tijdens het sporten en 'anaerobe' training van hoge intensiteit ^[4].

Risicofactoren voor hyperglykemie

Hyperglykemie komt vaak voor bij mensen met diabetes ^[3]. In een onderzoek meldde 61,9% van de mensen met type 1- en type 2-diabetes dat ze in de afgelopen week ten minste één episode van postprandiale hyperglykemie (hyperglykemie na een maaltijd) hadden doorgemaakt ^[3].

Er zijn een aantal factoren die je risico op hyperglykemie kunnen verhogen, waaronder ^[2]:

• Een hoge BMI (body mass index)
• Een familiegeschiedenis van type 2 diabetes
• Bepaalde etnische achtergronden
• Hoge bloeddruk
• Hoge niveaus van vetten in het bloed
• Diabetes hebben gehad tijdens een zwangerschap
• Aanwezigheid van polycysteus ovarium syndroom

Diabetische hyper symptomen en tekenen

Wanneer je bloedsuikerwaarden iets hoger zijn dan normaal, ervaar je meestal geen symptomen. 

De meest voorkomende symptomen van hyperglykemie (en diabetes) zijn ^[1]:

• Abnormale dorst en een droge mond
• Vaak plassen, vooral 's nachts (inclusief bedplassen)
• Gebrek aan energie, vermoeidheid en lusteloosheid
• Honger
• Wazig zicht
• Plotseling gewichtsverlies
• Langzaam helende wonden
• Terugkerende infecties

Vroegtijdige waarschuwingssignalen van hyperglykemie

Als je diabetes hebt, wil je waarschijnlijk zo vroeg mogelijk ontdekken wanneer je hyperglykemie hebt. 

Een onderzoek vroeg mensen met diabetes hoe ze wisten dat ze een hyperglykemische episode hadden ^[3]. Meestal werd hyperglykemie ontdekt door bloedglucosetests ^[3]. 

De volgende meest voorkomende manier waarop respondenten wisten dat ze hyperglykemie hadden, werd beschreven als 'ze voelden zich gewoon niet goed' ^[3]. 

Deelnemers meldden ook vaak moeten plassen als een belangrijke indicator ^[3].

Ernstige symptomen van hoge bloedglucose

De meest voorkomende symptomen van hyperglykemie zijn ^[2]:

• Vaker plassen dan normaal (polyurie)
• Meer vloeistoffen drinken dan normaal (polydipsie)

Een minder direct symptoom is onverwacht gewichtsverlies ^[2].

Als een hoge bloedglucosewaarde niet wordt behandeld, kan dit leiden tot verergering van de symptomen waarvoor behandeling nodig kan zijn. Deze kunnen zijn ^[2]:

• Lethargie
• Veranderingen in je mentale toestand
• Symptomen van het zenuwstelsel

In echt ernstige gevallen kan iemand met ernstige hyperglykemie in een comateuze toestand raken ^[2].

Complicaties van hyperglykemie

Als je hyperglykemie onbehandeld laat, kan dit leiden tot een aantal complicaties - zowel op korte als lange termijn ^{[2, 5, 6]}

Hyperglykemische hyperosmolaire toestand (HHS)

Hyperglykemische hyperosmolaire toestand (HHS) wordt geclassificeerd als een diabetische noodsituatie ^[5]. Het komt vaker voor bij volwassenen en ouderen en ontstaat meestal geleidelijk in de loop van dagen tot weken ^[5].

De kenmerken van HHS zijn [5]:

• Hyperglykemie - verhoogde bloedglucose
• Hyperosmolariteit - het bloed is geconcentreerder dan normaal
• Geen acidose - je bloed is minder zuur dan normaal
• Mentale veranderingen - veranderingen in je gedrag

Als je HHS hebt, ben je vaak erg uitgedroogd [5]. HHS wordt in het ziekenhuis behandeld met zorgvuldige controle, intraveneuze (IV) vloeistoffen om de uitdroging te corrigeren en insuline om de bloedglucose te verlagen [5].

Diabetische ketoacidose (DKA)

Diabetische ketoacidose is een ernstige aandoening die meestal wordt veroorzaakt door verlaagde insulinespiegels in je bloed, verminderd glucosegebruik en verhoogde glucoseproductie ^[6]. 

De belangrijkste kenmerken van DKA zijn ^[6]:

• Hyperglykemie - hoge bloedglucosespiegels
• Acidose - te zuur bloed
• Ketose - de aanwezigheid van ketonen in het bloed 

DKA kan zich vrij snel ontwikkelen, soms in minder dan 24 uur ^[6].

De symptomen van DKA zijn meestal:

• Misselijkheid en braken [2]
• Buikpijn [2]
• Meer plassen dan gewoonlijk (polyurie) [6]
• Veel meer drinken dan gewoonlijk (polydipsie) [6]
• Veel meer eten dan gewoonlijk (polyfagie) [6]
• Zwakte [6]
• Snelle, oppervlakkige ademhaling [2]

Sommige mensen kunnen minder alert zijn ^[6]. Dit kan variëren van verwardheid tot een coma in zeer ernstige gevallen ^[6].

DKA is een medisch noodgeval ^[5]. Als je denkt dat je DKA hebt, moet je naar het ziekenhuis gaan waar je onderzocht en behandeld kunt worden.

Als je een zeer vroege of milde DKA hebt, kun je in het ziekenhuis worden behandeld met oraal toegediende vloeistoffen en vervolgens naar huis worden gestuurd ^[6]. Meestal moet je worden opgenomen in het ziekenhuis waar je wordt behandeld met intraveneuze vloeistoffen, een insuline-infuus en vervanging van bepaalde chemische stoffen in je bloed ^[6].

Bij ernstige DKA kan het nodig zijn om iemand op te nemen op de intensive care voor behandeling en bewaking.^[6]

Langetermijncomplicaties van hyperglykemie

Als het onbehandeld blijft, kan een hoge bloedglucosewaarde gedurende lange tijd schade veroorzaken aan veel verschillende delen van je lichaam - het kan problemen veroorzaken met je ogen, nieren, zenuwen, hart en bloedvaten ^[2].

De schade van hyperglykemie leidt tot aandoeningen aan ^[1]:

• Het hart en de bloedvaten, waardoor het risico op hartaanvallen, angina pectoris en bloedvatproblemen toeneemt
• De ogen, wat kan leiden tot verminderd gezichtsvermogen en blindheid door schade aan de kleine bloedvaten in het oog
• De nieren, wat leidt tot chronische nierziekte
• De zenuwen, met schade die leidt tot abnormaal gevoel en gevoelloosheid, meestal in de voeten

Hoewel deze lijst ontmoedigend kan lijken, kan je behandelteam je helpen. Ze zullen je regelmatig screenen op complicaties die samenhangen met een hoge bloedglucose ^[1]. Als er tekenen zijn dat er zich een complicatie kan ontwikkelen, kunnen ze je helpen veranderingen aan te brengen die het probleem kunnen voorkomen of behandelen ^[1].

Het effectief en efficiënt beheren van hyperglykemie kan uw risico op het ontwikkelen van deze complicaties verminderen en ze helpen voorkomen ^{[1, 2]}.

 

Hyperglykemie, of hoge bloedglucose, kan worden veroorzaakt door een reeks aandoeningen, waaronder diabetes ^{[1, 2]}. Het kan op korte termijn leiden tot ernstige complicaties, waaronder diabetische ketoacidose en hyperglykemische hyperosmolaire toestand ^{[5, 6]}.

Op de langere termijn kan hyperglykemie, als het niet onder controle wordt gehouden, leiden tot complicaties aan de ogen, het hart, de nieren, de zenuwen en de bloedvaten ^[2].

Het beheren van je bloedglucose en de mogelijke complicaties van je diabetes is een van de dingen waarmee je zorgteam je zal helpen ^[1]. Als je vragen hebt over je bloedglucosewaarden of als je zich zorgen maakt over je risico op complicaties, zullen ze samen met je deze vragen beantwoorden.

Als je wilt weten hoe je met hoge bloedglucosewaarden moet omgaan, inclusief hoe je hyperglykemie in een noodgeval moet behandelen, dan kan ons artikel over de behandeling van hyperglykemie je helpen.

 

V117_09-2024

Show me: 174018041815

Bij Making Diabetes Easier geloven we dat diabetes je leven niet hoeft te beperken, maar met de juiste ondersteuning en voorlichting juist kan versterken. 

In onze nieuwste campagne, #PeoplewithDetermination, delen atleten van wereldklasse Alexander Zverev, professioneel tennisser 4e op de ATP-ranking, Sonia Choukar, drievoudig wereldkampioen thaiboksen, en Jérémy Cote, internationaal Crossfit atleet, hun verhalen over veerkracht en doorzettingsvermogen met diabetes type 1. Ze hebben de wereld laten zien dat sporten met diabetes type 1 mogelijk is maar ook nog eens transformerend kan werken. 

Als onderdeel van Air Liquide Healthcare, is VitalAire trots op de samenwerking met de Alexander Zverev Foundation om kinderen met diabetes type 1 over de hele wereld te ondersteunen. Bekijk de volledige video voor inspiratie en

Ontdek hoe de verhalen van Alexander, Sonia en Jérémy de dromen van kinderen met diabetes type 1 kracht bijzetten:

Show me: 168816641679

Deze gids vervangt op geen enkele manier de aanbevelingen van je behandelende arts.

Als je diabetes type 1 hebt, gebruik je misschien een insulinepomp - of denk je erover om een insulinepomp te gebruiken - om je bloedglucosewaarden onder controle te houden.

Insulinepomptherapie maakt gebruik van een continue infusie van insuline om het hormoon af te geven op een manier die dichter bij de normale insulineproductie ligt dan injecties ^[1]. In het verleden werd het gebruik van een insulinepomp gecontra-indiceerd (afgeraden) voor mensen met ernstige, terugkerende hypoglycemie - maar recentelijk hebben onderzoeken aangetoond dat pomptherapie ernstige hypoglycemie kan helpen verminderen ^[1].

In deze gids kijken we naar het verband tussen insulinetherapie en hypoglycemie, en hoe we hypoglycemie-episodes kunnen voorkomen en behandelen met een insulinepomp. We geven ook een overzicht van de voor- en nadelen van insulinepompen voor de behandeling van hypoglycemie.

Wat is hypoglykemie?

Hypoglykemie treedt op wanneer de bloedglucosespiegel daalt tot een punt dat als schadelijk wordt beschouwd ^{[2, 3]}. Meestal is dit onder een plasmaglucosewaarde van 3,9 mmol/L ^{[2, 3]}. Jouw drempelwaarde kan echter anders zijn, dus je kan dit best met je diabeteszorgteam overleggen om erachter te komen wat voor jou laag is ^[3]. 

Wanneer je een hypoglykemische episode (ook wel 'hypo' genoemd) hebt, kun je last hebben van ^[3]:

 

• Trillerig zijn of je nerveus voelen
• Honger hebben
• Vermoeidheid
• Duizeligheid of licht in het hoofd
• Verwardheid of prikkelbaarheid
• Snelle of onregelmatige hartslag
• Hoofdpijn
• Onduidelijke spraak of zicht

Ernstigere symptomen van hypoglykemie zijn bewustzijnsverlies of epileptische aanvallen ^[3].

Hypoglykemie is de meest voorkomende bijwerking van glucoseverlagende therapie bij mensen met diabetes ^[2]. Het innemen van insuline of andere medicijnen die je alvleesklier helpen meer insuline te produceren en af te geven, kan hypo’s veroorzaken omdat ze je bloedglucose verlagen ^[3]. 

Naast glucoseverlagende medicijnen zijn er nog een paar andere oorzaken die kunnen leiden tot hypo’s bij mensen met diabetes. Deze omvatten [3]:

• Niet genoeg koolhydraten eten of drinken
• Vasten
• Meer bewegen dan gewoonlijk
• Te veel alcohol drinken zonder voldoende te eten
• Ziek zijn en niet in staat zijn om voedsel binnen te houden

Lees voor meer informatie over de symptomen en oorzaken van hypoglykemie bij mensen met diabetes onze hypoglykemie gids.

Kun je een hypo krijgen met een insulinepomp?

Hypoglykemie is de meest voorkomende bijwerking van insulinetherapie ^[4]. Als je diabetes hebt en insuline gebruikt - via injecties of een insulinepomp - loop je dit risico. In een groot wereldwijd onderzoek onder mensen met diabetes die insuline gebruiken, rapporteerden 4 op de 5 mensen met diabetes type 1 en bijna de helft van de mensen met diabetes type 2 ten minste één keer een hypo in een periode van 4 weken ^[3]. 

Het risico op hypoglykemie kan lager zijn voor mensen die een insulinepomp gebruiken, maar hypo’s kunnen nog steeds voorkomen ^[4].

Hypo’s voorkomen met een pomp

Je kunt helpen om het aantal episodes van hypoglykemie te verminderen door samen met je zorgteam hogere bloedglucosestreefwaarden in te stellen als dit voor jou geschikt is ^[1]. 

Als je bijvoorbeeld vaak hypo’s hebt na een behandeling met meerdere injecties, kun je met een insulinepomp samen met je zorgverlener hogere bloedglucosestreefwaarden instellen door een basale insulinesnelheid in te stellen die lager is dan normaal ^[1]. Dit zal je bloedglucosewaarden verhogen en de frequentie van je hypo’s verminderen ^[1].

Na 6-8 weken in een hoger bloedglucosebereik te zijn gebleven, kan de basale hoeveelheid weer worden verhoogd en kan de bloedglucosedoelwaarde weer dichter bij normaal worden gebracht ^[1]. Sommige onderzoeken hebben aangetoond dat deze techniek hypoglykemieonbewustzijn kan omkeren ^[1]. 

Bepaalde typen insulinepompsystemen zijn uitgerust met een alarm dat hypo’s voorkomt en de gebruiker waarschuwt dat de bloedglucose is gedaald of gaat dalen ^[5]. 

Sommige onderzoeken hebben aangetoond dat insulinepompen met een geïntegreerde sensor voor continue glucosemonitoring (CGM) kunnen helpen bij het voorkomen van hypoglykemische episodes tijdens de nacht, met behulp van algoritmen die hypo’s voorspellen en de insulinetoediening opschorten ^[6].

Hypo’s voorkomen tijdens het sporten

Om een hypo te voorkomen wanneer je van plan bent om te gaan sporten, kun je de basale hoeveelheid insuline van je pomp tijdelijk verlagen ^[7]. Sommige experts raden aan om een tijdelijke basale hoeveelheid in te stellen van 70% van de gebruikelijke basale hoeveelheid, te beginnen 60 minuten voor de inspanning en 60 minuten erna ^[7]. 

Als je spontaan hebt getraind, moet je aan het begin van de trainingssessie extra koolhydraten nemen om hypo’s te voorkomen ^[7].

Ander onderzoek heeft uitgewezen dat het verlagen van de basale hoeveelheid met 80% of het helemaal stoppen van de pomp een goede optie is om hypo’s te voorkomen na matige of intensieve inspanning drie uur na de lunch ^[8].

Hypo’s behandelen met een insulinepomp

Als je een lichte hypoglykemie hebt, laat de insulinepomp dan draaien ^[9]. Neem 10-20 gram glucose en controleer 10-15 minuten later de bloedglucosespiegel ^[9]. Herhaal deze stappen als de bloedglucose nog steeds laag is ^[9]. 

Als je vaak hypo’s hebt en niet wilt eten om de hypo te behandelen, kun je in plaats daarvan de basale hoeveelheid van je pomp verlagen [1]. Als dit niet werkt, kun je jouw hypo behandelen met glucosetabletten ^[1].

Bij ernstige hypoglykemie (waarbij hulp van derden - hulp van iemand anders - nodig is), moet de insulinepomp worden gestopt ^[9]. Voedsel dat moet worden doorgeslikt, moet worden vermeden, glucogel moet op het tandvlees worden aangebracht en glucagon moet worden toegediend ^[9].

Als de bloedglucosespiegels eenmaal zijn hersteld, is het meestal niet nodig om een koolhydraatrijke snack te eten die lang werkt als je een insulinepomp gebruikt [9]. Als je wel koolhydraten eet, moeten alle extra koolhydraten die je binnenkrijgt na herstel van een hypo worden aangevuld met insuline ^[7].

Sommige experts raden aan om een tijdelijke basale hoeveelheid van 50% in te stellen als je binnen een uur twee keer een hypoglykemie hebt ^[7]. Als de bloedglucosespiegel binnen 2 uur na een hypo hoger is dan 6 mmol/L, moet er geen correctiebolus worden toegediend ^[7]. 

Lees voor meer informatie over de behandeling van milde en ernstige hypo’s ons artikel over behandeling en preventie van hypoglykemie.

Maken pompen hypo’s erger of beter?

Het gebruik van een insulinepomp kan hypo’s helpen voorkomen en de risico's van hypoglykemie verminderen ^[9].

Er zijn echter risico's verbonden aan insulinepompen en de apparaten zijn niet geschikt voor iedereen ^{[9, 10]}.

De voordelen van insulinepompen voor hypo’s

Enkele voordelen van het gebruik van insulinepompen bij hypo's zijn: 

• Flexibiliteit: Insulinepompen kunnen helpen de bloedglucose te verlagen zonder het risico op hypo’s te verhogen, omdat ze meer flexibiliteit mogelijk maken ^{[9, 10]}. In tegenstelling tot traditionele langwerkende insuline, die niet kan worden vertraagd of gestopt als het eenmaal is geïnjecteerd, kan de snelwerkende basale insuline die door een pomp wordt toegediend worden onderbroken, vertraagd, gespreid over een paar minuten of een paar uur, of verhoogd voor verschillende periodes ^[10]. Door deze flexibiliteit kan de gebruiker de instellingen direct aanpassen aan dagelijkse activiteiten of veranderingen in de routine ^[9].
• Precisie: Met pompen kun je insuline ook veel nauwkeuriger toedienen dan met injecties ^[10]. De kleine doses insuline kunnen consistenter en stabieler worden opgenomen ^[10]. Grotere hoeveelheden insuline uit injecties worden daarentegen mogelijk niet goed opgenomen, wat hypoglykemie of hyperglykemie kan veroorzaken ^[10]. 
• Minder nachtelijke hypo’s: insulinepompen worden in verband gebracht met een significante afname van nachtelijke hypoglykemieën in vergelijking met MDI-therapie (meervoudige dagelijkse injectie) ^[5].

Insulinepomp en hypo's: de risico's

Aan de andere kant zijn er enkele aspecten van het gebruik van een insulinepomp die het risico op hypoglykemie kunnen verhogen: 

• Onjuiste instellingen: Verkeerde instellingen in de pomp kunnen hypo's (en hypers) veroorzaken ^[9]. Te veel insuline toedienen, omdat je de bolusdosis te hoog hebt ingeschat of omdat de insuline zich heeft opgestapeld van eerdere doses, kan hypos veroorzaken ^{[1, 9]}.
• Gemotiveerd zijn: Insulinepompen zijn niet de juiste keuze voor iedereen - gebruikers van insulinepompen moeten gemotiveerd zijn en in staat zijn om de technologie op de juiste manier te gebruiken ^[10]. Zonder motivatie heeft insulinepomptherapie niet meer kans van slagen dan injecties om je bloedglucose binnen bereik te houden en zowel hypers als hypo's te vermijden ^[5].
• Gewichtstoename: Gewichtstoename is in verband gebracht met intensieve insulineregimes ^[1]. In één onderzoek werd de grootste gewichtstoename in verband gebracht met een verhoogde frequentie van ernstige hypoglykemieën ^[1].

 

Het gebruik van een insulinepomp kan hypos helpen voorkomen en de frequentie ervan verminderen ^[9]. Er zijn echter ook risico's verbonden aan het gebruik van een pomp ^{[1, 5, 9, 10]}. Weten hoe je de insulinepomp op de juiste manier gebruikt, is essentieel voor het voorkomen en behandelen van hypos ^{[5, 9, 10]}.

V87_06-2024

Show me: 146414221439

Een vegetarisch dieet kan een gezonde optie zijn ^{[1, 2]}. 

Toch zijn er een aantal dingen waar je op moet letten als je diabetes type 1 hebt en vegetarisch eet of overweegt vegetariër te worden ^[2]. 

Deze gids gaat in op een aantal voor- en nadelen van een vegetarisch dieet voor mensen met diabetes en waar je op moet letten als je kiest voor een veganistisch of vegetarisch dieet als je diabetes type 1 hebt.

Wat zijn vegetarische en veganistische diëten?

Over het algemeen sluiten vegetarische diëten vlees, zeevruchten of andere producten die deze voedingsmiddelen bevatten uit ^{[2, 3]}. Deze diëten bestaan voornamelijk uit granen, groenten, fruit, peulvruchten, zaden en noten ^[3].

Er is echter variatie binnen vegetarische diëten. Ze kunnen grofweg worden onderverdeeld in:

• Het lacto-ovo vegetarische dieet, ook wel gewoon vegetarisch dieet genoemd. Dit dieet sluit zeevruchten en vlees uit, maar bevat wel zuivel (melk, kaas, boter, yoghurt enzovoort) en eieren ^[3].
• Het veganistische dieet, dat naast vlees en zeevruchten ook zuivel, eieren en andere dierlijke producten uitsluit ^[3].

In het algemeen worden vegetarische diëten vaak in verband gebracht met een aantal gezondheidsvoordelen ^{[2, 3]}. Enkele gezondheidsvoordelen van vegetarische diëten zijn ^[3]: 

• Lager risico op hartaandoeningen
• Lager cholesterolgehalte 
• Lager risico op hypertensie (hoge bloeddruk)
• Lager risico op diabetes type 2
• Lagere BMI (body mass index)
• Minder kanker in het algemeen

Over het algemeen kunnen deze voordelen voor de gezondheid komen doordat vegetarische diëten over het algemeen lagere gehaltes verzadigd vet en cholesterol bevatten, evenals hogere gehaltes aan belangrijke voedingsstoffen zoals vezels, magnesium, kalium, vitamine C en vitamine E (onder andere) ^[3]. 

Aan de andere kant bestaat er bezorgdheid over de vraag of aan de voedingsbehoeften die nodig zijn tijdens de babytijd, kindertijd en adolescentie kan worden voldaan bij het volgen van een vegetarisch of veganistisch dieet ^[2]. Veganistische en vegetarische diëten kunnen leiden tot lagere niveaus van vitamine B12, calcium, vitamine D, zink en vetzuren ^{[2, 3]}.

Een vegetarisch dieet voor mensen met diabetes

Naast hun algemene gezondheidsvoordelen is aangetoond dat vegetarische diëten gunstig kunnen zijn voor het voorkomen van diabetes en het verbeteren van de bloedsuikerbeheersing bij mensen met diabetes type 2  ^{[4, 5]}.

In het geval van diabetes type 1 is het onduidelijk of een vegetarisch dieet kan helpen bij het verbeteren van de behandeling van de aandoening ^[5]. Er zijn echter enkele onderzoeken die gezondheidsvoordelen hebben gevonden voor mensen met diabetes type 1 die een vegetarisch dieet voor diabetici volgen ^{[5, 6]}.

Als je diabetes type 1 hebt, kan een vegetarisch dieet een gezonde optie voor je zijn - maar als je erover denkt om op dit dieet over te stappen, zijn er een paar dingen waar je op moet letten ^[1]. Het is het beste om met jouw zorgteam te overleggen voordat je een nieuw dieet gaat volgen ^[1].

Gaat een vegetarisch dieet goed samen met diabetes? De voordelen:

Vegetariërs hebben over het algemeen een lagere body mass index (BMI) en een hogere insulinegevoeligheid dan omnivoren, wat gunstige effecten kan hebben op de preventie van diabetes type 2 ^[4]. Volgens sommige onderzoeken zou de consumptie van volle granen, fruit en groenten - vooral bladgroenten en wortelgroenten - bijzonder gunstig zijn ^[4]. 

Het is ook gebleken dat het volgen van een vegetarisch dieet de bloedsuikerspiegel verbetert bij mensen die al diabetes hebben ^[4].

In het algemeen wordt een verhoogde inname van volle granen, fruit, groenten en peulvruchten algemeen aanbevolen voor zowel diabetes type 1 als type 2, omdat deze voedingsmiddelen de bloedglucosehuishouding kunnen verbeteren ^[5]. Met name de grote hoeveelheid vezels in deze voedingsmiddelen kan de bloedglucose na de maaltijd verlagen bij mensen met diabetes type 1 of type 2 ^[5].

Daarnaast verlagen de lagere gehaltes aan verzadigde vetten in plantaardige voeding de cardiovasculaire risicofactoren, en deze afname kan potentiële voordelen bieden voor mensen met diabetes ^[6].

Eén onderzoek onderzocht zowel mensen met diabetes type 1 als mensen met diabetes type 2 die acht weken lang een vegetarisch dieet volgden ^[6]. De studie vond de volgende gezondheidsvoordelen voor alle deelnemers ^[6]:

• Verbeterde HbA1c niveaus 
• Lagere totale cholesterolwaarden
• Lager HDL-cholesterol (high-density lipoproteïne)
• Gewichtsverlies
• Lagere niveaus van lipiden (vetten)

Het is echter vermeldenswaard dat de triglycerideniveaus (een ander type vet) in sommige gevallen hoger waren ^[6].

Vegetarische diëten en diabetes: houd hier rekening mee

Er zijn enkele potentiële risico's verbonden aan het volgen van een vegetarisch dieet, vooral als je diabetes hebt.

Het elimineren van vlees- en viseiwitten kan leiden tot het consumeren van meer koolhydraten met het vegetarische dieet ^[2]. Dit kan op zijn beurt de bloedsuikerspiegel verhogen en leiden tot gewichtstoename ^[2]. Daarom is het belangrijk om de glycemische belasting van koolhydraten te controleren en de insuline-inname hierop af te stemmen ^[2]. 

Vegetariër zijn betekent ook niet dat je geen risico loopt op het eten van ongezond, bewerkt voedsel ^[1]. Een gezond vegetarisch dieet bestaat uit hele voedingsmiddelen, dus je moet geraffineerde en bewerkte voedingsmiddelen die additieven bevatten vermijden ^[1]. 

Het eten van veel vezels is ook belangrijk. Een hoge vezelinname in je dieet zorgt voor een langzamere vertering van plantaardige eiwitten, wat weer kan leiden tot een betere glykemische controle ^[1]. Er zijn een paar manieren om je vezelinname te verhogen, zoals het eten van de hele vrucht - inclusief de schil - in plaats van vruchtensap te drinken ^[1].

Zowel veganistische als vegetarische diëten gaan gepaard met een risico op een tekort aan bepaalde voedingsstoffen, zoals vitamine B12 en n-3 vetzuren, dus dit moet mogelijk worden gecontroleerd en aangevuld ^[2].

Veganistisch dieet en diabetes type 1

Als je diabetes type 1 hebt, kan een veganistisch dieet (ook bekend als een plantaardig dieet) je helpen om je diabetes beter te beheren ^[1]. 

Het wordt echter aanbevolen om eerst met je zorgteam te praten en meer te weten te komen als je wilt overstappen op een veganistisch dieet ^[1].

De voordelen van een veganistisch dieet voor diabetes type 1

De voordelen van een veganistisch dieet voor diabetes type 2 zijn goed gedocumenteerd ^[5]. Verschillende onderzoeken hebben aangetoond dat een vetarm veganistisch dieet de insulinegevoeligheid en glykemische controle kan verbeteren bij mensen met diabetes type 2^[5]. Een ander onderzoek toonde ook aan dat veganisme, van alle vegetarische diëten, geassocieerd was met het laagste risico op diabetes type 2 ^[4].

Voor diabetes type 1 is het bewijs schaarser en veganistische diëten zijn nog niet getest in gerandomiseerde onderzoeken ^[5].

Sommige casestudies hebben echter gesuggereerd dat een veganistisch dieet de insulinegevoeligheid kan verbeteren, de behoefte aan insuline kan verminderen en de glykemische controle bij mensen met diabetes type 1 kan verbeteren ^[5].

Veel studies hebben aangetoond dat vetarme, plantaardige diëten het risico op obesitas en cardiovasculaire aandoeningen verminderen, dus het is redelijk om te verwachten dat het verminderen van verzadigd vet als onderdeel van een veganistisch dieet vergelijkbare voordelen zou hebben bij mensen met diabetes type 1 ^[2].

Diabetes type 1 en een veganistisch dieet: enkele voorbehouden

Als je diabetes type 1 hebt en een veganistisch dieet wilt volgen, zijn er een paar dingen waar je rekening mee moet houden.

Ten eerste kan een veganistisch dieet hoger zijn in koolhydraten ^{[2, 5]}. Naast het verhogen van de bloedglucose, vereist het eten van meer koolhydraten een aanpassing van insuline, wat kan leiden tot gewichtstoename en overgewicht ^[2]. Het is belangrijk om je koolhydraatinname in de gaten te houden als je overschakelt op een veganistisch dieet, dus het wordt sterk aangeraden om met een voedingsdeskundige te praten en/of je gezondheidsteam te raadplegen voordat je overschakelt op dit dieet ^[1]. Je gezondheidsteam kan je helpen om je koolhydraatinname in de gaten te houden, en ze kunnen je ook supplementen voorschrijven (zoals vitamine B12) om tekorten te voorkomen ^[1].

Veganisten lopen ook een hoger risico op onvoldoende vetinname en onvoldoende calcium ^[2]. Kies voor groenten met weinig oxalaat en fytaat, sojaproducten, calciumrijk mineraalwater, noten en zaden voor goede calciumbronnen ^[2]. 

Als je overschakelt op een veganistisch dieet, wil je misschien je bloedsuikerspiegel beter in de gaten houden. Een recente casestudy beschreef herhaalde en onverwachte episodes van hypoglykemie die zich voordeden in de eerste paar dagen tot enkele weken na het overstappen op een veganistisch dieet ^[5].

Vegetarische recepten voor mensen met diabetes

Er zijn veel online bronnen die geweldige ideeën bieden voor vegetarische en veganistische recepten. 

De American Diabetes Association (ADA) heeft een Diabetes Food Hub waarmee je recepten op maat kunt zoeken. Vink gewoon de vakjes 'veganistisch' of 'vegetarisch' aan in de receptenfilter of typ 'vegetarisch recept' in het zoekvak ^[7].

De ADA heeft ook boeken gepubliceerd zoals 'The American Diabetes Association Vegetarian Cookbook', dat je hier op Amazon kunt kopen, en 'Vegetarian Pleasures: Quick & Easy Menus for People With Diabetes', hier te koop bij Amazon.

Andere websites met diabetesvriendelijke vegetarische en veganistische recepten zijn onder andere:

• BBC Good Food (Engels) 
• Diabetic Gourmet Magazine (Engels)
• Manjula’s Kitchen (Engels)
• Delicious Magazine (Engels)

Je gezondheidsteam kan je misschien de weg wijzen naar andere online bronnen en vegetarische diabetesrecepten.

 

Overschakelen op een diabetesvriendelijk vegetarisch of veganistisch dieet kan een gezonde optie zijn met veel voordelen. Er zijn echter ook beperkingen waar je je bewust van moet zijn en je moet je zorgteam raadplegen voordat je op deze diëten overstapt ^{[1, 6]}.

 

V56_04-2024

Show me: 854804896

Als je diabetes type 1 hebt, is gezond eten een belangrijk hulpmiddel om de bloedsuikerspiegel onder controle te houden ^[1]. De sleutel tot gezond eten is om gevarieerd te eten met alle belangrijke voedselgroepen - inclusief eiwitten ^[2].

Je zult misschien denken dat het teveel werk is om ervoor te zorgen dat je de juiste hoeveelheden  van elke voedselgroep in elke maaltijd hebt als je diabetes hebt. Of je vraagt je misschien af hoe je de hoeveelheid eiwitten met koolhydraten in balans kan brengen en hoe dit allemaal past in je maaltijdplan.

Dit artikel zal helpen een aantal van die vragen te beantwoorden door te kijken naar wat eiwitten zijn, hoeveel je in je dieet zou moeten hebben en door ingrediënten voor te stellen die je gemakkelijk in je maaltijden kunt opnemen om de juiste balans van eiwitten in je dieet te krijgen.

Wat is eiwit?

Een eiwit is een stof die bestaat uit een reeks bouwstenen die aminozuren worden genoemd ^[3]. Eiwitten zijn overal in het lichaam aanwezig en vormen een belangrijk deel van de structuur van spieren en andere weefsels ^[3]. Eiwitten vormen ook de basis van een groot aantal andere essentiële moleculen in het lichaam, waaronder hormonen en enzymen ^[3]. 

We krijgen eiwitten uit verschillende bronnen binnen via onze voeding ^[3]. Eiwit kan afkomstig zijn van dierlijke bronnen (zoals eieren, melk, vlees, vis en gevogelte) of van plantaardige bronnen (zoals groenten, fruit, granen en peulvruchten) ^[3]. 

Koolhydraten zijn niet de enige manier waarop je lichaam de energie kan genereren die het nodig heeft - eiwitten kunnen ook worden afgebroken en gebruikt als energiebron ^[3].

Hoe beïnvloedt eiwit type 1 diabetes?

Bij type 1 diabetes ligt er vaak meer nadruk op koolhydraten in maaltijden. Dit komt omdat koolhydraten in je lichaam veranderen in glucose (om te worden gebruikt als energie), dus hebben ze meer invloed op je bloedglucosespiegel dan andere voedingsmiddelen ^{[2, 3]}. Koolhydraten in voeding zorgen ervoor dat je bloedsuikerspiegel hoger wordt nadat je ze hebt gegeten dan wanneer je eiwitten of vetten eet ^[4].

Bij mensen met diabetes type 2 lijkt eiwit de insulinerespons in het lichaam te verhogen zonder dat de plasmaglucosespiegel stijgt ^[5]. Het directe effect van eiwitten op de bloedglucosespiegel bij type 1-diabetes is echter minder duidelijk ^[5].

Hoeveel eiwit moet iemand met type 1 diabetes per dag eten?

Elke persoon met diabetes is anders, dus wat jij moet eten om je doelen te halen is niet hetzelfde als iemand anders ^[5]. Als je merkt dat je dieet je problemen geeft om je bloedglucose binnen je streefbereik te houden, kun je dit bespreken met je zorgteam.

Er zijn veel manieren om te beslissen wat u gaat eten, meestal aangeduid als maaltijdplanning ^[2]. Eén manier wordt de 'bord' methode genoemd ^[2].

Stel je hierbij voor dat je bord in vakken is verdeeld ^[2]. Als richtlijn zou je ernaar kunnen streven om de helft van je bord te vullen met niet-zetmeelrijke groenten, een kwart met granen of zetmeelrijke groenten, en het resterende kwart gevuld met eiwitten ^[2].

Dit is natuurlijk slechts een richtlijn en houdt geen rekening met andere gezondheidsproblemen of individuele behoeften die je kunt hebben. Je diabetesteam of diëtist kan je meer ideeën geven over hoe je een maaltijd kunt plannen.

Eiwitten kiezen als je diabetes type 1 hebt

Als je richtlijnen leest voor het omgaan met diabetes of voor het plannen van maaltijden, zul je merken dat veel bronnen veel meer aandacht besteden aan het koolhydraat- en vetgehalte van voedsel. Dit komt doordat koolhydraten meer in verband worden gebracht met een stijging van de bloedsuikerspiegel ^[4], en het eten van meer van bepaalde soorten vetten in verband kan worden gebracht met hartproblemen ^[6].

Gelukkig zijn er veel verschillende opties om uit te kiezen bij het opnemen van eiwitten in je dieet. Enkele goede eiwitbronnen zijn ^[2]:

• Mager vlees
• Kip of kalkoen zonder vel
• Vis
• Eieren
• Noten en pinda's
• Gedroogde bonen en sommige erwten (zoals kikkererwten)
• Vleesvervangers zoals tofu

Hoewel al deze voedingsmiddelen goede eiwitbronnen zijn, bevatten ze ook hoeveelheden vetten. Als je twijfelt, lees dan het etiket of praat met je zorgteam of diëtist voor meer informatie over de inhoud van voedingsmiddelen.

Verhogen eiwitten de bloedsuikerspiegel?

Koolhydraten worden in het lichaam omgezet in glucose en kunnen daarom de bloedglucose sneller laten stijgen dan andere voedingsmiddelen, zoals eiwitten en vetten ^{[2, 4]}.

Daarom richten de huidige manieren om de dosis insuline te berekenen die je moet innemen zich op het koolhydraatgehalte van de maaltijd ^[7].

Eén onderzoek naar kinderen met type 1 diabetes suggereerde dat eiwitrijke maaltijden kunnen leiden tot een stijging van de bloedglucose en dat een verhoogde dosis insuline nodig kan zijn om hyperglykemie (hoge bloedglucose) te voorkomen ^[7]. 

Er is momenteel echter niet genoeg bewijs met betrekking tot de invloed van eiwitten op de bloedglucosespiegel na het eten, of klinisch advies voor optimaal beheer van eiwitrijke maaltijden om dit met zekerheid te kunnen zeggen ^[7].

Mag iemand met type 1 diabetes eiwitshakes?

Eiwitshakes worden al enige tijd gebruikt door topsporters, waaronder mensen met type 1 diabetes ^[8]. Eén studie heeft beschreven hoe ze routinematig worden gebruikt als onderdeel van het individuele managementplan om het herstel na de wedstrijd te bevorderen bij topwielrenners ^[8].

Studies als deze kunnen aantonen dat ze geschikt zijn voor sommige mensen, maar ze zijn misschien niet voor iedereen toepasbaar. Deze mensen hebben toegang tot een team van artsen, verpleegkundigen en diëtisten om gespecialiseerde dieetplannen en trainingsschema's voor hen op te stellen, wat de meeste mensen niet hebben.

Er is momenteel geen onderzoek gedaan naar het gebruik van eiwitshakes bij mensen met type 1 diabetes die niet intensief trainen. Als je overweegt om eiwitshakes te gaan gebruiken, of zelfs maar je eetpatroon aan te passen, dan kun je dit het beste bespreken met je diëtist en je diabeteszorgteam. Zij kunnen je adviseren over aanpassingen in je dieet die je bloedglucosemanagement niet verstoren.

Eiwit en nierschade

Langdurige diabetes kan leiden tot complicaties zoals hartproblemen, problemen met het gezichtsvermogen en nierschade ^[9]. 

Nieraandoeningen kunnen direct worden veroorzaakt door diabetes, maar ook indirect - door factoren zoals hoge bloeddruk (hypertensie) ^[9].

Er is een kleine hoeveelheid bewijs dat een matige verlaging van het eiwitgehalte in je dieet - naast het gunstige effect van antihypertensieve behandeling - de prognose kan verbeteren voor mensen met een nierziekte veroorzaakt door type 1 diabetes ^[10]. 

De richtlijnen van de American Diabetes Association (ADA) raden een dieet met minder eiwitten echter niet aan voor mensen met diabetes en een nierziekte, omdat er bewijs is dat dit de bloedglucose of de snelheid waarmee de nierfunctie afneemt niet lijkt te verminderen ^[5].

Als je diabetes type 1 en nierproblemen hebt, kan je behandelteam je adviseren over eventuele veranderingen in je dieet, waaronder het verminderen van de hoeveelheid eiwitten die je eet.

 

Eiwit is een zeer belangrijk onderdeel van je dieet, maar moet worden gegeten als onderdeel van een verscheidenheid aan voedingsmiddelen ^[2]. Terwijl we weten dat het eten van meer koolhydraten direct leidt tot verhoogde bloedglucosewaarden ^[4], is de relatie tussen eiwitten en bloedglucosewaarden minder duidelijk ^[5].

Er zijn een aantal eiwitbronnen die je in je dieet kunt opnemen ^[2]. Je zorgverleners, vooral diëtisten, kunnen je meer advies geven over hoe je eiwitten in je dieet kunt opnemen en je helpen bij het samenstellen van maaltijdplannen die je lekker vindt.

Als je meer wilt weten over de relatie tussen maaltijden en bloedglucose of over hoe je je voeding kunt kiezen, dan kan onze pagina over eten met diabetes je helpen.

 

V52_04-2024

 

Show me: 1004975940

925928982

• Lees meer over Ontdek wat de t:slim X2 en zijn nieuwe 7.7 update te bieden hebben

Lees deze gids om tips te verkrijgen hoe je zelf een hypo kunt behandelen, hoe je hulp kunt krijgen bij een ernstige hypo, en wat je kunt doen om hypoglycemie in de toekomst te voorkomen. Deze tips vervangen op geen enkele manier de aanbevelingen van je behandelende arts.

 

 

Hypoglycemie, of lage bloedglucose, treedt op wanneer je bloedglucosewaarden dalen tot een punt dat schadelijk kan zijn ^{[1, 2]}.

Hypoglycemie komt vaak voor bij mensen met type 1 diabetes en bij mensen met type 2 diabetes die insuline of andere diabetesmedicatie gebruiken ^[2]. In een grote wereldwijde studie onder mensen met diabetes die insuline gebruiken, meldde 4 op de 5 mensen met type 1 diabetes en bijna de helft van de mensen met type 2 diabetes ten minste één hypoglykemisch incident gedurende een periode van één maand ^{[2, 6]}.

Hypoglycemie veroorzaakt problemen die soms ernstig kunnen zijn ^[1], maar het goede nieuws is dat er stappen zijn die je kunt nemen om hypoglycemie (ook wel hypos genoemd) te herkennen, voorkomen en behandelen ^{[1, 2, 3]}.

Het herkennen van hypoglycemie

Verschillende mensen kunnen verschillende symptomen van lage bloedglucose hebben ^[3]. Het leren herkennen van je eigen symptomen kan je helpen om een hypo vroegtijdig te herkennen ^[3].

Het is een goed idee om de symptomen die voor jou gebruikelijk zijn op te schrijven, zodat je ze gemakkelijker kunt herkennen ^[3].

Opmerken van de symptomen

Veel voorkomende symptomen van milde tot matige hypoglycemie zijn onder andere, maar niet beperkt tot ^{[2, 3, 4]}:

• Trillen
• Hongergevoel
• Vermoeidheid
• Prikkelbaarheid
• Snelle of onregelmatige hartslag
• Verwarring
• Duizeligheid of licht in het hoofd
• Wazig zicht
• Hoofdpijn

Voor een volledige lijst van mogelijke symptomen kun je onze gids over hypoglycemiesymptomen en -oorzaken lezen.

Controleer je bloedglucosewaarden

Als je bovenstaande symptomen ervaart, dien je je bloedglucosewaarden te controleren ^[3]. Dit is de enige manier om zeker te weten of je een hypoglycemie ervaart ^[3].

Hypoglycemie wordt meestal beschouwd als optredend wanneer de bloedglucose onder de 70 mg/dL daalt ^[1]. Deze drempel kan echter verschillend zijn voor jou ^[3]. Raadpleeg je zorgteam om het voor jou te lage niveau vast te stellen ^[3].

Als je om welke reden dan ook je bloedglucose niet kunt controleren, dien je de episode toch te behandelen alsof het een hypo is en daarna te testen wanneer mogelijk ^{[1, 3]}.

Hypobehandeling: hoe behandel je een hypo zelf?

Deze tips vervangen in geen enkel geval de aanbevelingen van je arts.

Om een hypoglycemie-episode zelf te behandelen, kun je de '15-15-regel' volgen ^[3]:

1. Neem 15 gram koolhydraten (koolhydraten) om je bloedglucose te verhogen, wacht 15 minuten en controleer het dan opnieuw ^[3].
2. Als je bloedglucose nog steeds laag is, herhaal stap 1 ^{[2, 3]}.
3. Controleer opnieuw je bloedglucosewaarden ^[2].
4. Herhaal de bovenstaande stappen totdat je bloedglucose weer minimaal 70 mg/dL of je streefbereik is ^{[2, 3]}.

Als je om welke reden dan ook niet direct kunt testen of als je je zorgen maakt over hypoglycemie, is het het beste om eerst te behandelen en te controleren wanneer mogelijk ^[1].

Welke koolhydraten te nemen

Je kunt je koolhydraten eten of drinken ^[2]. Voorbeelden van 15-20 gram koolhydraten zijn onder andere:

• Vier glucose-tabletten ^[2]
• Eén tube glucosegel ^[2]
• Een half kopje vruchtensap ^[2]. Dit mag geen laagcalorische, dieet- of suikerarme optie zijn ^{[2, 3]}.
• Een half blikje suikerhoudende frisdrank - ook hier geldt: geen laagcalorische of verminderde suiker ^[2]
• Eén eetlepel suiker of honing ^[2]
• Harde snoepjes of jelly beans (zie voedingslabel voor hoeveel er nodig zijn voor 15 gram koolhydraten) ^[3]

Notities en speciale voorzorgsmaatregelen

Als je nierziekte hebt, moet je sinaasappelsap vermijden, omdat dit veel kalium bevat ^[2]. Appel-, druiven- of cranberrysap zijn goede alternatieven ^[2].

Complexe koolhydraten, of voedingsmiddelen die naast koolhydraten ook vetten bevatten, zoals chocolade, moeten als behandeling worden vermeden omdat ze de opname van glucose vertragen ^[3].

Als je type 2 diabetes hebt, moet je bronnen van koolhydraten die ook veel eiwitten bevatten vermijden om hypoglycemie te voorkomen ^[4]. Deze kunnen de insulinerespons van het lichaam verhogen en je bloedglucose mogelijk niet verhogen ^[4].

Je bent misschien geneigd om zoveel mogelijk te eten totdat je je beter voelt ^[3]. Dit kan echter leiden tot een snelle stijging van je bloedglucose ^[3]. Het volgen van de stappen van de 15-15-regel hierboven kan helpen om je bloedglucose binnen het gewenste bereik te houden ^[3].

Na een hypo

Nadat je bloedglucose weer binnen het gewenste bereik is, eet een maaltijd of een snack om te voorkomen dat het weer daalt ^{[3, 4]}. Als je volgende maaltijd meer dan een uur verwijderd is, neem dan in plaats daarvan een snack ^[2]. Dit kan bijvoorbeeld crackers of een stuk fruit zijn ^[2].

Zodra je hypoglycemie voorbij is, kun je je normale activiteiten hervatten ^[1].

Als je ernstige hypoglycemie had en glucagon nodig had (wat we hieronder behandelen), laat dit dan weten aan je zorgverlener ^{[1, 3]}. Ze kunnen overwegen je bloedglucosedoel aan te passen om toekomstige hypos te voorkomen, of overwegen om een continue glucosemonitor (CGM) te gebruiken om herhaling van hypos te voorkomen ^[1].

Het is goed om te weten dat je na een hypo mogelijk gedurende 48-72 uur minder gevoelig bent voor de vroege symptomen van een andere hypo ^[1]. Dit kan ertoe leiden dat je minder snel de tekenen van een hypo opmerkt en meer vatbaar bent voor een volgende hypo ^[1].  Controleer daarom regelmatiger je bloedglucose ^[1].

Behandeling van een hypo in noodgevallen

Als een hypo niet wordt behandeld en de bloedglucosespiegel blijft dalen, kunnen de hersenen mogelijk minder goed gaan functioneren omdat ze niet genoeg glucose krijgen. ^[3]

Als de hersenen te lang een tekort van glucose ervaren, kun je de volgende symptomen ervaren ^{[2, 3]}:

• Eplipetische anvallen ^[3]
• Bewusteloosheid (flauwvallen) ^[2]
• Coma ^[3]
• Overlijden (zeer zeldzaam) ^[3]

Als je een hypo hebt, die niet wordt behandeld en je uiteindelijk hulp nodig hebt om te herstellen, zoals bij een aanval of flauwvallen, wordt dit beschouwd als ernstige hypoglycemie ^[3].

Hoe ernstige hypos behandelen: glucagon

Om ernstige hypo's te behandelen, moet je mensen met wie je regelmatig contact hebt, zoals vrienden, familieleden of collega's, instructies geven over wat ze moeten doen om je te helpen in geval van ernstige hypoglycemie ^[3].

Ernstige hypo's worden behandeld met glucagon, een hormoon dat de lever stimuleert om de opgeslagen reserves van glycogeen om te zetten in glucose ^{[3, 5]}. De glucose wordt vervolgens in je bloedbaan vrijgegeven, waardoor je bloedglucosewaarden stijgen ^{[3, 5]}.

Glucagon wordt gebruikt wanneer de bloedglucose te laag is om te behandelen met de 15-15-regel ^[3]. Dit kan betekenen dat je het bewustzijn hebt verloren ^[5].

Glucagon is verkrijgbaar op doktersvoorschrift en wordt meestal geïnjecteerd of toegediend ^[3].

Je moet met je arts overleggen of je glucagon moet krijgen en zo ja, wanneer en hoe je het moet gebruiken ^[3].

Het glucagon-injectiepakket

Injecteerbaar glucagon is verkrijgbaar op doktersvoorschrift. Het kan worden verkocht als een injectiepakket of als een vooraf gevulde auto-injectorpen die klaar is voor gebruik ^{[3, 5]}.

Het glucagon-injectiepakket bevat meestal glucagon in poedervorm en een oplosmiddel waarmee je het moet mengen ^[5].

Het pakket of de auto-injector bevat een bijsluiter met instructies over hoe je het injectieapparaat moet gebruiken ^[5].

De persoon die je helpt, hoeft geen medisch professional te zijn om de injectie toe te dienen ^[4]. Familieleden, collega's of goede vrienden die je kunnen helpen in geval van een ernstige episode, moeten instructies krijgen over hoe ze glucagon moeten gebruiken ^{[3, 5]}.

Glucagon ontvangen als je bewusteloos bent

Als je bewusteloos bent, moet de persoon die je helpt je in de stabiele zijligging plaatsen (liggend op je zij) ^[1]. Dit is om verstikking te voorkomen in geval van misselijkheid en braken wanneer je weer bij bewustzijn komt ^{[1, 3]}.

Glucagon kan onder de huid of in een spier worden toegediend ^[5]. Volg de instructies van het pakket om de injectie toe te dienen op een van de volgende gebieden ^[3]:

• Billen
• Armen
• Dijen

Mensen reageren meestal op glucagon en komen binnen 5-15 minuten weer bij bewustzijn ^[3].

Zodra ze wakker zijn en in staat zijn om te slikken, moeten ze een bron van snelwerkende suiker zoals vruchtensap krijgen om de episode van lage bloedglucose te stoppen ^[5]. Geef vervolgens een bron van langwerkende suiker, zoals kaas of crackers ^[5].

Na het gebruik van glucagon moet jij of iemand anders contact opnemen met je arts of een zorgverlener ^[3]. Je moet bespreken hoe je ernstige hypoglycemie in de toekomst kunt voorkomen ^[3].

Spoedeisende hulp

Als je bezorgd bent, moet je nooit aarzelen om het noodnummer van de medische hulpdiensten in jouw land te bellen of iemand te vragen dit voor jou te doen ^[1].

De persoon die voor je zorgt tijdens een ernstige hypo moet in de volgende situaties het noodnummer voor jou bellen ^[1]:

• Je bent buiten bewustzijn en er is geen glucagon beschikbaar ^[1]
• Glucagon is beschikbaar, maar de persoon bij je weet niet hoe het te gebruiken ^[3]
• Je hebt de behandeling gehad, maar je bloedglucose blijft zeer laag 20 minuten na de behandeling of reageert niet zoals gewoonlijk op de behandeling ^[1]
• Je hebt een tweede dosis glucagon nodig ^[1]
• Je hebt de behandeling gehad maar voelt je nog steeds verward ^[1]

Als de persoon na 10 tot 15 minuten geen reactie vertoont op de injectie, moet er een nieuwe dosis worden toegediend ^[1].

Een medisch professional kan je glucagon rechtstreeks in een ader geven ^[1]. Dit zal ervoor zorgen dat je bloedglucose onmiddellijk stijgt ^[1].

Voorkomen van hypo's

Het beste wat je kunt doen om hypo's te voorkomen, is om je diabetes goed te beheren en jezelf te trainen om de vroege tekenen van een hypo op te merken voordat het erger wordt ^[3].

 

Bloedglucose controleren

Bloedglucosemonitoring is een bewezen methode om hypo's te voorkomen - hoe vaker iemand zijn bloedglucose controleert, hoe lager het risico op hypoglycemie ^[3]. Dit komt omdat testen je in staat stelt te zien wanneer je bloedglucose daalt en je in staat stelt het te behandelen voordat het erger wordt ^[3].

Indien mogelijk wordt aanbevolen om je bloedglucose te controleren ^[3]:

• Voor en na de maaltijden
• Voor en na lichamelijke activiteit
• Voor het slapengaan
• Tijdens de nacht (na intensieve lichaamsbeweging)

Als je routine of schema is veranderd, bijvoorbeeld door een nieuwe baan, intensievere lichaamsbeweging of reizen naar verschillende tijdzones, moet je vaker je bloedglucose controleren dan normaal ^[3].

Andere tips voor het voorkomen van hypoglycemie

Het begrijpen van de situaties die het risico op hypo's vergroten, is essentieel om ze te voorkomen ^[4]. Dit kan zijn ^[4]:

• Bij vasten
• Bij vertraagde maaltijden
• Tijdens en na het drinken van alcohol
• Tijdens en na lichamelijke activiteit
• Tijdens de slaap

Er zijn dingen die je kunt doen om hypo's in deze situaties te voorkomen, zoals ^[2]:

• Zorg ervoor dat je maaltijden, snacks en drankjes met voldoende koolhydraten eet die je bloedglucose binnen het juiste bereik houden ^[2]
• Draag snelwerkende koolhydraten bij je, zoals glucose-tabletten of sap ^[2]
• Als je alcohol drinkt, is het minder riskant om dit tegelijk met voedsel te doen ^[2]
• Controleer je bloedglucose voor, tijdens en na lichamelijke activiteit en pas je koolhydraatinname of insulinetherapie dienovereenkomstig aan ^[2]. Bijvoorbeeld, je kunt voor de activiteit een snack eten ^[2]

Overleg met je zorgteam over het aanpassen van je diabetesbeheerplan en andere stappen die je kunt nemen om hypo's te voorkomen ^[2].

 

Hypoglycemie komt veel voor bij mensen met type 1 diabetes en bij mensen met type 2 diabetes die insuline of andere diabetesmedicatie gebruiken ^[2].

Om je diabetes te beheren en hypo's te voorkomen, is het belangrijk om je bloedglucose zo vaak mogelijk te controleren en de symptomen te leren herkennen ^{[1, 3]}. Je kunt ook leren hoe je zelf je hypo's kunt behandelen ^[3].

Ernstige hypo's kunnen ernstig zijn ^[3], maar ze kunnen ook worden voorkomen en behandeld ^[3]. Het leren van strategieën en tips voor preventie kan je helpen ernstige hypo's te vermijden en de controle over je diabetes te behouden ^[3].

Je moet nooit bang zijn om het noodnummer in jouw land te bellen of iemand te vragen dit voor jou te doen als je je zorgen maakt over een ernstige hypo ^[1].

 

^V25_09-2023

Show me: 559583603

Pendant les dix premières années de ma vie de diabétique, je me suis injecté deux fois par jour, puis quatre fois par jour et, à 22 ans, je suis passé à ma première pompe à insuline. Ma deuxième pompe était une pompe patch, super agréable de ne plus avoir de fil, mais la dernière année a été un drame en termes de fuites ! 

Lorsque j'ai reçu la pompe, j'ai d'abord commencé à lire le manuel, mais le lire en entier était un peu excessif. Suite à un conseil, j'ai commencé à chercher des vidéos sur YouTube et il y avait beaucoup à trouver là aussi.

Le mercredi 18 mai était le jour où je pouvais commencer ! 

Après une très bonne explication de la part de la dame de VitalAire, nous avons installé et connecté la pompe avec mon infirmière spécialisée dans le diabète. Le CGM Dexcom a également démarré tout de suite, très agréable !

Le processus de commande s'est plutôt bien déroulé, même si j'ai regretté que la pompe ne soit arrivée qu'une semaine avant le départ : j'aurais aimé avoir un peu plus de temps, car cela permet de se familiariser un peu mieux avec elle. Le temps est rare, à part le travail, la famille et les loisirs, je n'ai pas beaucoup de temps. Mais ça a bien marché. Mon infirmière spécialisée dans le diabète est aussi ma collègue, utile dans un tel processus d'apprentissage. Nous nous tenions mutuellement bien informés. J'étais curieux de voir comment ça se passerait avec la pompe et jusqu'à présent ça se passe bien. Bien sûr, je l'espérais aussi, mais heureusement, cela se réalise !   

Ajustements 

J'ai découvert que mon corps était plus sensible à l'insuline grâce à la t:slim X2. On dirait vraiment que l'insuline est mieux absorbée. Nous avons déjà dû procéder à de nombreux ajustements, par exemple en ce qui concerne le débit basal et le ratio des glucides, ce à quoi je ne m'attendais pas mais qui est évidemment très agréable ! Faire de l'exercice (surtout du spinning) est toujours un peu difficile, car ma glycémie chute très vite après 15 minutes. Cela n'aide pas l'entraînement. Espérons qu'avec Control-IQ, cela s'arrangera aussi ! 

Le diabète sera toujours là

Je n'ai pas vraiment de rêve pour l'avenir en ce qui concerne le diabète. J'espère continuer de la sorte pendant les 30 à 40 prochaines années. Je n'ai pas besoin de greffes ou autres. Quand je vois la quantité de médicaments que vous devez prendre chaque jour, je pense que la pompe est une excellente solution !

Bien sûr, j'espère que le diabète deviendra moins courant, surtout chez les enfants, car il a tellement d'impact sur l'enfant et la famille.  

Show me: 247244244

Bij mensen met diabetes type 1 kan lichaamsbeweging het risico op hypoglykemie en hyperglykemie verhogen. Daarom is het belangrijk om je bloedglucosewaarden voor, tijdens en na het sporten te controleren (of gebruik te maken van continue glucosemonitoring) en erover te praten. Het is goed om individuele instellingen bij lichaamsbeweging te bespreken met je eigen diabetesteam.

Wist je dat? Onderzoek toont aan dat vooral kinderen onder de 7 jaar veelvuldig te maken krijgen met nachtelijke hypoglykemie.

Reizen met diabetes? ?✈️ Bereid je goed voor! Maak een lijstje en neem extra benodigheden, hyposnacks en insuline mee zodat jij van je trip kunt genieten.

Het drinken van alcohol verhoogt de insulinegevoeligheid waardoor bloedglucosewaarden zouden kunnen dalen. Alcohol kan tot 24 uur na consumptie een hypo veroorzaken. Check daarom je bloedglucosewaarden regelmatig, en vergeet niet: drink alcohol altijd met mate! En drink voldoende water.

Wist je dat er Apps bestaan die je kunnen helpen bij de berekening van het aantal gram koolhydraten in een product? De diabetoloog begeleid je in de berekening van persoonlijke instellingen en ratio's zodat je weet hoeveel insuline je nodig hebt voor de koolhydraten die je eet. Een insulinepomp heeft bovendien vaak een boluscalculator die deze lastige berekening uit handen kan nemen. ?

Voor ouders: Het verdient aanbeveling om met het personeel op school te overleggen en ze de informatie te geven die ze nodig hebben om je kind te helpen bij het beheersen van zijn/haar diabetes. 

Wist je dat? Stress beïnvloedt de bloedglucosewaarden. Het lichaam produceert cortisol, een hormoon dat de afgifte van glucose en lipiden in de bloedsomloop bevordert, wat op zijn beurt de bloedglucosewaarden verhoogt, wat leidt tot een onbalans in de bloedglucosewaarde.

?Spread the awareness op World Diabetes Day!

Geef anderen een inkijkje in jouw leven met diabetes type 1 met hashtag #POVdiabeteswithme 

Dit is de Challenge: maak je eigen POV video ? of foto ? waarin je inzicht geeft in jouw leven met diabetes type 1. Deel hoogtepunten, dieptepunten, uitdagingen en overwinningen! ? Wat mag of moet iedereen weten over diabetes?

Doe je mee?
Deel je video of foto ? vanaf 14 november op Instagram en Facebook. En gebruik daarbij de hashtag #POVdiabeteswithme 

? Samen kunnen we het bewustzijn over diabetes vergroten, kennis verspreiden en begrip opbouwen. Making diabetes easier, together! ?

?? #WorldDiabetesDay #DiabetesAwareness #POV #POVChallenge #POVDiabeteswithme

Show me: 465459469

Montre moi: Voir le glossaire 173172181